ZATRUDNIANIE CUDZOZIEMCÓW

Pracodawca nie może powierzyć pracy cudzoziemcowi na podstawie oświadczenia wydanego i zarejestrowanego przez inny podmiot. Jeśli o pracę stara się cudzoziemiec posiadający takie oświadczenie, pracodawca może przyjąć go do pracy, jeśli nie upłynął jeszcze dozwolony okres pracy tego cudzoziemca na podstawie oświadczenia (6 miesięcy w ciągu kolejnych 12, bez względu na liczbę pracodawców powierzających mu pracę w tym okresie). W celu legalnego zatrudnienia, aktualny pracodawca powinien wystawić cudzoziemcowi nowe oświadczenie o zamiarze powierzenia mu pracy w swojej firmie – oraz zarejestrować to oświadczenie w powiatowym urzędzie pracy właściwym ze względu na siedzibę firmy.

Zmiana pracodawcy nie wymaga natomiast uzyskiwania przez cudzoziemca nowej wizy lub zezwolenia na pobyt czasowy, jeśli termin ważności posiadanych przez niego dokumentów jeszcze nie upłynął.

Uproszczona procedura uzyskiwania zezwolenia na pracę dla cudzoziemców mających oświadczenie

Dla cudzoziemca z Ukrainy, Białorusi, Rosji, Mołdawii, Gruzji lub Armenii, który co najmniej przez ostatnie 3 miesiące pracował u danego pracodawcy na podstawie oświadczenia zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy, wojewoda wydaje zezwolenie na pracę na tym samym stanowisku w ramach procedury uproszczonej, tj. bez konieczności przeprowadzenia tzw.testu rynku pracy. W procedurze tej nie ma obowiązku uzyskiwania informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy siłami lokalnego rynku pracy. Warunkiem skorzystania z tego przywileju jest przedstawienie przez pracodawcę w urzędzie wojewódzkim:

  • zarejestrowanego oświadczenia;
  • pisemnej umowy z cudzoziemcem;
  • kopii dokumentów potwierdzających opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne, jeżeli były wymagane w związku z wykonywaniem pracy.

Podstawy pobytowe cudzoziemca podejmującego pracę na terytorium Polski

Na podstawie zezwolenia na pracę lub oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia pracy cudzoziemcowi, w polskim konsulacie właściwym dla kraju stałego zamieszkania cudzoziemiec powinien uzyskać wizę w celu wykonywania pracy, która umożliwi mu legalny wjazd i pobyt na terytorium Polski oraz legalną pracę.

Wizy przeznaczone typowo do wykonywania pracy na terytorium Polski to wizy, w których cel wydania został oznaczony jako:

  • „05” – wydawana w celu wykonywania pracy w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy, na podstawie oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy, zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy;
  • „06” – w celu wykonywania pracy na podstawie innych dokumentów niż wymienione wyżej oświadczenie pracodawcy (dotyczy głównie cudzoziemców zamierzających pracować na podstawie zezwolenia na pracę).

Wyżej wymienione rodzaje wiz nie są jednak jedynymi, które pozwalają cudzoziemcowi podjąć legalną pracę na terytorium Polski. Obowiązujące przepisy przyjmują bowiem zasadę, że dokument pobytowy odpowiedni do wykonywania pracy (wraz z zezwoleniem na pracę, jeśli w danym przypadku jest ono wymagane, ewentualnie oświadczeniem pracodawcy zarejestrowanym w PUP) stanowi każda wiza wydana przez polskie organy (typu „C” – wiza Schengen, krótkoterminowa lub typu „D” – wiza krajowa, długoterminowa), niezależnie od celu jej wydania oraz każde zezwolenie na pobyt czasowy, z wyjątkiem wiz i zezwoleń wskazanych w przepisach jako wykluczające podjęcie pracy (zostały one wymienione w poniższej ramce).

    Cudzoziemiec nie może legalnie pracować, gdy przebywa w Polsce na podstawie:
  • wizy, której cel wydania został oznaczony symbolem:
  • „01” – cel turystyczny;
  • „20” – korzystanie z ochrony czasowej;
  • „21” – przyjazd ze względów humanitarnych, ze względu na interes państwa lub zobowiązania międzynarodowe;
  • zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego na podstawie art. 181 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.

Jeśli cudzoziemiec ma już ważną wizę albo zezwolenie na pobyt czasowy z innego tytułu niż praca (np. w związku ze studiami, działalnością gospodarczą czy połączeniem się z rodziną), nie musi dodatkowo uzyskiwać specjalnej wizy w celu wykonywania pracy. Do legalnej pracy (oprócz zezwolenia na pracę lub oświadczenia zarejestrowanego w PUP) wystarczą już posiadane przez niego dokumenty, chyba że wykluczają one podjęcie pracy (zob. ramka powyżej).

Ruch bezwizowy dla obywateli Ukrainy

Ruch bezwizowy pomiędzy państwami obszaru Schengen (w tym Polską) a Ukrainą został wprowadzony w dniu 11 czerwca 2017 r. Od tego dnia obywatele Ukrainy, posiadający paszporty biometryczne, mogą przekraczać granice bez konieczności uzyskania wizy.